Leven toevoegen aan de dagen dankzij de Palliatieve Zorg bij Antonius

Bij Antonius betekent ‘niet meer beter worden’ niet dat onze zorg stopt. Met Palliatieve Zorg bieden wij patiënten ondersteuning en begeleiding in deze fase van hun leven. Daarbij richten wij ons op een zo goed mogelijke kwaliteit van leven in de laatste levensfase. Of het nu gaat om thuiszorg, nachtzorg of zorg in het ziekenhuis van Antonius: overal zetten wij ons hier vol overgave voor in.

Niet meer beter worden betekent meestal niet dat iemand op korte termijn komt te overlijden. Sommige ziekten zoals kanker, COPD, hartfalen en dementie zijn nog lange tijd te remmen. 

Palliatieve zorg kent verschillende fasen. Deze zijn niet afgebakend; vaak lopen ze in elkaar over of bestaan ze naast elkaar. Toch zijn er grofweg vier fasen te onderscheiden:

• Ziekgerichte palliatie: behandeling van de ziekte zonder dat genezing mogelijk is. Het doel is de ziekte zo lang mogelijk te remmen of stabiel te houden.
• Symptoomgerichte palliatie: de ziekte vordert, klachten nemen toe en zijn steeds minder goed te remmen. De focus ligt op het verlichten van klachten en het onder controle houden van symptomen.
• Terminale fase: in deze fase verschuift de aandacht van kwaliteit van leven naar kwaliteit van sterven. Meestal spreken we hierbij over de laatste drie maanden van iemands leven, al is het moment waarop deze fase begint niet altijd duidelijk.
• Stervensfase: deze fase duurt meestal enkele dagen tot maximaal twee weken. Het betreft de laatste dagen vóór het overlijden.

Palliatief Advies Team (PAT)

Binnen het ziekenhuis en de thuiszorg van Antonius wordt palliatieve zorg verleend door alle verpleegkundigen en artsen. Wanneer er behoefte is aan informatie of advies, kan het Palliatief Advies Team (PAT) worden ingeschakeld.

In dit team werken verpleegkundig consulenten palliatieve zorg samen met verschillende medisch specialisten en andere deskundigen. Denk hierbij aan oncologen, een longarts, geriater, psycholoog en geestelijk verzorger. Het PAT heeft een adviserende rol; de behandelend arts, huisarts of medisch specialist blijft verantwoordelijk voor de behandeling en verzorging.

Volgens Karin van der Molen, consulent palliatieve zorg in het ziekenhuis van Antonius, is het verlenen van palliatieve zorg onlosmakelijk verbonden met Antonius. ‘’Palliatieve zorg verdient dezelfde plek als geboortezorg’’, zegt ze. ‘’Het is zorg in een bijzondere levensfase. We zijn er voor mensen aan het begin van het leven, maar ook aan het einde. Beide fases zijn belangrijk.’’

Thuiszorg

Hoewel iedere situatie en ieder mens anders is, staat binnen de palliatieve zorg de patiënt altijd centraal. ‘’Slecht nieuws kan je wereld op zijn kop zetten’’, vertelt Ingeborg Mahler, consulent palliatieve zorg. ‘’Mensen zitten vaak vol vragen. Wat komt er nu op me af? Waar ga ik naar toe? Het voelt alsof je in een stuk niemandsland zit.’’

‘’Palliatieve zorg wordt vaak gezien als het toevoegen van dagen aan het leven’’, aldus consulent palliatieve zorg Gerda van der Meer. ‘’Wij zien het vooral als een kans om leven toe te voegen aan de dagen.’’

Ingeborg verwacht dat de vraag naar palliatieve zorg in de toekomst alleen maar zal toenemen. ‘’Mensen worden steeds ouder, wonen langer thuis en steeds meer zorg verplaatst zich naar de thuissituatie. Daarnaast kiezen mensen er steeds vaker bewust voor om thuis te overlijden. Het is mooi dat wij van begin tot eind het palliatieve traject kunnen begeleiden.’’

Samenwerking

Volgens Marleen van den Meerschaut, verpleegkundige in opleiding tot specialist palliatieve zorg, is de samenwerking tussen de eerste en tweede lijn cruciaal binnen de palliatieve zorg. Wanneer zorgverleners wensen, mogelijkheden en afspraken afstemmen, ontstaat er ruimte voor duidelijkheid en vertrouwen in deze levensfase.

Nachtzorg

Als er een hele nacht een deskundige zorg­medewerker nodig is noemen we dit intensieve nachtzorg. Intensieve nachtzorg is bedoeld ter overbrugging in een crisissituatie, ter ontlasting van de mantelzorger en/of voor terminale zorg. Terminale zorg is zorg in de laatste levensfase. 

‘’Ik vind het erg belangrijk dat je in het laatste stukje van je leven comfortzorg krijgt, dat er warme en goede zorg wordt gegeven’’, aldus wijkverpleegkundige nachtzorg Margje Reijenga. Tijdens deze laatste korte periode is er een deskundige nachtmedewerker in de nacht bij de cliënt van het nachtteam en overdag komt er een dagteam om de zorg aansluitend overdag te verlenen.

‘’Ook voor de naasten is het fijn dat er dan altijd een deskundige medewerker in de nacht aanwezig is. In mijn allereerste nacht kwam ik op een woonboot terecht, waar ik zorg verleende. De waardering van de familie was groot. Het is zo mooi dat je de laatste periode van iemands leven zoveel rust kunt brengen, door de juiste zorg te geven. Ik krijg ieder jaar nog een kerstkaart van de familie. Dit maakt het werk erg bijzonder.’’